Sprawdź nasze najnowsze oferty. SPRAWDŹ OFERTY

JAK ZBUDOWANY JEST UKŁAD KLIMATYZACJI ELEKTRYCZNEJ?

Budowa układu klimatyzacji elektrycznej w samochodzie nie różni się od tradycyjnej klimatyzacji. Elektryczna klimatyzacja w samochodzie zazwyczaj składa się z poniższychposzczególnych elementów:

- Sprężarki klimatyzacji

- Skraplacza (chłodnicy klimatyzacji)

- Parownika

- Osuszacza

- Zaworu rozprężnego

- Wentylatora

Oprócz podstawowych elementów, w układzie klimatyzacji stosowanym w samochodach elektrycznych i hybrydowych występują również czujniki i sterownik klimatyzacji, filtr kabinowy, panel sterowania, rurociągi do przepływu czynnika chłodniczego oraz odpowiednie okablowanie.

Różnica w budowie polega na tym, że sprężarka klimatyzacji w samochodzie hybrydowym lub elektrycznym jest napędzana silnikiem elektrycznym, a nie paskiem klinowym z jednostki spalinowej. Tego typu układ ma inną konstrukcję, ponieważ oprócz samej sprężarki znajduje się w nim również silnik elektryczny zasilany prądem przemiennym oraz specjalny separator. Jego zadaniem jest oddzielanie oleju smarującego sprężarkę od czynnika chłodniczego.

W klasycznych układach klimatyzacji stosowanych w samochodach z silnikiem spalinowym pasek klinowy przekazuje napęd bezpośrednio z wału korbowego na sprężarkę.

 

JAK DZIAŁA KLIMATYZACJA SAMOCHODOWA ELEKTRYCZNA?

Podstawowe założenia działania klimatyzacji elektrycznej nie różnią się od klasycznej klimatyzacji w samochodzie spalinowym. Sprężarka klimatyzacji służy do pobrania czynnika chłodzącego w postaci gazu, a następnie zwiększa jego ciśnienie i temperaturę. Pod wpływem wysokiego ciśnienia gorący gaz przepływa przez skraplacz, gdzie oddaje ciepło do otoczenia i zmienia stan skupienia na ciecz. Skroplony gaz dociera do zaworu rozprężnego, gdzie ciśnienie gwałtownie spada, co powoduje obniżenie temperatury. Czynnik wraca ze stanu ciekłego do gazowego, przepływa przez parownik, w którym czynnik w niskim ciśnieniu przechodzi ponownie w gaz i pochłania ciepło z kabiny, a wiatrak wentylatora wtłacza zimne powietrze do wnętrza kabiny.

CZYM SIĘ RÓŻNI KLIMATYZACJA ELEKTRYCZNA OD TRADYCYJNEJ?

W przypadku tradycyjnego układu, klimatyzacja działa tylko, kiedy silnik jest włączony. Tymczasem klimatyzacja elektryczna może działać również podczas postoju. Na przykład w samochodzie Range Rover Velar z napędem plug-in hybrid można dzięki temu schłodzić lub ogrzać wnętrze pojazdu przed rozpoczęciem jazdy. Wystarczy ustawić temperaturę powietrza w aplikacji sterującej samochodem, a klimatyzacja schładza lub ogrzewa wnętrze auta do pożądanej temperatury.

ZALETY KLIMATYZACJI ELEKTRYCZNEJ W SAMOCHODZIE

Największą zaletą klimatyzacji elektrycznej jest to, że działa niezależnie od tego, czy silnik jest uruchomiony. Taki system klimatyzacji można włączyć, będąc z dala od samochodu, np. na spotkaniu biznesowym, kolacji rodzinnej lub szykując się do zejścia z pola golfowego. W tradycyjnych samochodach korzystanie z klimatyzacji wymusza pracę silnika spalinowego, powoduje wyższe spalanie, a w skrajnych przypadkach nawet pogorszenie osiągów. Klimatyzacja elektryczna w mniejszym stopniu obciąża napęd.

 

JAKIE SAMOCHODY MAJĄ KLIMATYZACJĘ ELEKTRYCZNĄ?

Klimatyzacja elektryczna występuje przede wszystkim w autach elektrycznych oraz z napędem hybrydowym. Wynika to z faktu, że elektryczna sprężarka klimatyzacji w samochodzie pobiera energię z akumulatorów trakcyjnych, dlatego może działać nawet przy wyłączonym silniku. Klasyczny akumulator rozruchowy mógłby się szybko wyczerpać.

Zastosowanie klimatyzacji elektrycznej w samochodach hybrydowych pozwala na podtrzymanie działania klimatyzacji nawet kiedy samochód stoi lub porusza się w trybie elektrycznym.

KLIMATYZACJA ELEKTRYCZNA W SAMOCHODZIE – ZUŻYCIE ENERGII

Fakt, że klimatyzacja elektryczna pobiera energię z akumulatorów trakcyjnych, sprawia, że ich przyszli właściciele zastanawiają się nad tym, czy to faktycznie dobre rozwiązanie. W 2024 r. niemiecki ADAC przeprowadził test. Samochód elektryczny został umieszczony w specjalnej komorze klimatycznej, gdzie ustawiono temperaturę powietrza 35 st. C, która występuje nawet w Polsce, podczas największych upałów. Do tego lampy UV imitowały promienie słoneczne, przez co kokpit rozgrzał się do temperatury od 35 do 45 st. C, a szyba z przodu samochodu miała temperaturę 60 st. C. W takich warunkach klimatyzacja samochodowa utrzymywała temperaturę wewnątrz pojazdu na poziomie 25 st. C i zużywała przy tym średnio 1,5 kWh energii na godzinę pracy. Po 8 godzinach auto zużyło ok. 12 kWh energii, utrzymując komfort termiczny i stosunkowo niski poziom temperatury we wnętrzu.

Zmniejszenie zasięgu będzie mniej odczuwalne w samochodach z dużym akumulatorem trakcyjnym. Warto także korzystać z funkcji przygotowania kabiny do jazdy, kiedy samochód jest podłączony do ładowania w przydomowym garażu. Wtedy rozpoczniemy podróż w schłodzonej kabinie, z oczyszczonym powietrzem i w pełni naładowanym akumulatorem.

 

JAK DBAĆ O KLIMATYZACJĘ ELEKTRYCZNĄ W SAMOCHODZIE?

O układ klimatyzacji warto dbać. Można to zrobić w następujący sposób:

- Regularne używanie - regularne uruchamianie klimatyzacji zapobiega zatarciu sprężarki klimatyzacji i wysychaniu uszczelek.

- Serwis klimatyzacji - serwisowanie klimatyzacji, obejmujące kontrolę czynnika chłodzącego, czyszczenie i odgrzybianie warto przeprowadzać przed latem i przed zimą. 

- Kontrola filtra kabinowego - zapchany filtr kabinowy powoduje, że szyby mogą parować i do tego obniża efektywność chłodzenia, z reguły jest on wymieniany podczas planowych przeglądów serwisowych.

 

NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA

Czy klimatyzacja elektryczna wpływa na zasięg samochodu elektrycznego?
  • Tak, klimatyzacja elektryczna może wpływać na zasięg samochodu elektrycznego. Dzieje się tak, ponieważ energia potrzebna do chłodzenia lub ogrzewania kabiny pobierana jest z akumulatora trakcyjnego. Jednak największy wpływ odczuwalny jest w bardzo wysokich lub niskich temperaturach, gdy system pracuje intensywniej. Aby ograniczyć ten efekt, warto korzystać z pre-kondycjonowania podczas ładowania i ustawiać umiarkowane parametry klimatyzacji.

Jak działa klimatyzacja w samochodzie zimą?
  • Zimą klimatyzacja w samochodzie wciąż pracuje, choć jej głównym zadaniem nie jest już chłodzenie, ale osuszanie powietrza wewnątrz kabiny. Dzięki temu szybciej znikają parujące szyby, co poprawia widoczność i wpływa na bezpieczeństwo. Układ nadal wykorzystuje sprężarkę, parownik, skraplacz i czynnik chłodniczy, tylko powietrze po osuszeniu zostaje dogrzane przez nagrzewnicę zanim trafi do wnętrza pojazdu. W wielu autach klimatyzacja włącza się automatycznie przy ustawieniu ciepłego nadmuchu na szybę, właśnie po to, by skutecznie usuwać wilgoć.

Czy powinno się jeździć na włączonej klimatyzacji cały czas?
  • W większości przypadków warto jeździć z włączoną klimatyzacją na co dzień, choć nie musi pracować na pełnej mocy. Klimatyzacja nie tylko chłodzi latem, ale też osusza powietrze, dzięki czemu zimą i jesienią ogranicza parowanie szyb. Utrzymuje też obieg czynnika chłodniczego i oleju smarującego, co pomaga zapobiegać zatarciu sprężarki i powstawaniu nieprzyjemnych zapachów w układzie.

     

    Jeśli akumulator w samochodzie elektrycznym jest bardzo rozładowany albo chcemy maksymalnie oszczędzać energię, można ją ograniczyć. W normalnych warunkach zostawienie klimatyzacji w trybie automatycznym jest zwykle najlepszym i najbezpieczniejszym rozwiązaniem.

Jak działa tryb AUTO w klimatyzacji samochodowej?
  • W trybie AUTO pracą klimatyzacji steruje komputer pokładowy, który sam dobiera siłę nawiewu, kierunek przepływu powietrza, a także to, czy uruchomić chłodzenie lub ogrzewanie. Kierowca ustawia jedynie pożądaną temperaturę (i ewentualnie kierunek nawiewu), a układ elektroniczny automatycznie utrzymuje komfort w kabinie. Dzięki temu klimatyzacja działa płynniej, reaguje na warunki w samochodzie i zwykle zużywa mniej energii niż przy ręcznej regulacji.

Czy sprężarka klimatyzacji chodzi cały czas?
  • Nie, sprężarka klimatyzacji nie pracuje cały czas. W większości układów uruchamia się tylko wtedy, gdy sterownik uzna, że potrzebne jest chłodzenie lub osuszanie powietrza. Gdy temperatura i wilgotność są już na odpowiednim poziomie, sprężarka się wyłącza, a nadmuch działa dalej. Dzięki temu układ zużywa mniej energii i pracuje bardziej efektywnie.

Czy klimatyzacja w samochodzie może ogrzewać powietrze?
  • Tak, klimatyzacja w samochodzie może ogrzewać powietrze, choć robi to w inny sposób niż klasyczna nagrzewnica. W większości aut rolę ogrzewania pełni układ grzewczy wykorzystujący ciepło silnika lub w samochodach elektrycznych i hybrydowych pompa ciepła lub nagrzewnica elektryczna. Klimatyzacja natomiast osusza powietrze, a po usunięciu nadmiaru wilgoci jest ono kierowane przez układ grzewczy i dopiero wtedy ogrzewane.

Jak działa AC w samochodzie?
  • Układ klimatyzacji (AC) w samochodzie działa w zamkniętym układzie, w którym krąży czynnik chłodniczy zmieniający swój stan z cieczy w gaz i z powrotem. W czasie pracy układ odbiera ciepło z kabiny i oddaje je na zewnątrz, a wentylator rozprowadza po wnętrzu chłodniejsze i osuszone powietrze. Dzięki temu temperatura w samochodzie spada, a jazda staje się znacznie bardziej komfortowa.

Czy warto jeździć na włączonej klimatyzacji cały czas?
  • Tak, warto korzystać z klimatyzacji na co dzień. Układ klimatyzacji pomaga utrzymać właściwą wilgotność w kabinie, ogranicza parowanie szyb i dba o prawidłowe smarowanie sprężarki, dzięki czemu pracuje ona dłużej i sprawniej. Dzięki temu komfort jazdy i widoczność są na lepszym poziomie przez cały rok.

Czy klimatyzacja działa szkodliwie na zdrowie?
  • Sama klimatyzacja nie szkodzi zdrowiu, pod warunkiem że jest regularnie serwisowana i ma czysty filtr kabinowy. Problemy mogą pojawić się wtedy, gdy w układzie rozwijają się bakterie lub grzyby albo gdy różnica temperatur między wnętrzem auta a otoczeniem jest zbyt duża. Przy prawidłowym użytkowaniu klimatyzacja poprawia komfort i pomaga utrzymać lepszą koncentrację podczas jazdy. Zaawansowane układy klimatyzacji mogą wręcz oczyścić powietrze ze smogu, alergenów i patogenów.

Czy klimatyzacja samochodowa wymaga serwisowania?
  • Tak, klimatyzacja samochodowa wymaga regularnego serwisowania. Podstawowe czynności to wymiana filtra kabinowego, odgrzybianie parownika oraz okresowa kontrola i uzupełnienie czynnika chłodniczego wraz z olejem dla sprężarki. Regularny serwis zmniejsza ryzyko awarii, nieprzyjemnych zapachów i rozwoju mikroorganizmów w układzie.

Na czym polega funkcja pre-kondycjonowania?
  • Funkcja pre-kondycjonowania polega na przygotowaniu kabiny i podzespołów auta do jazdy jeszcze przed startem, najlepiej wtedy, gdy pojazd jest podłączony do ładowarki. System może wcześniej schłodzić lub ogrzać wnętrze, a w samochodach elektrycznych zadba także o optymalną temperaturę akumulatora, co pozwala oszczędzać energię i zwiększyć zasięg.

Uwaga:

 

Wymienione w niniejszym artykule funkcje i dane mogą być dostępne tylko w określonych wersjach wyposażenia. Szczegóły dotyczące dostępności elementów wyposażenia, funkcji, warunki gwarancji oraz aktualne dane techniczne dostępne są u autoryzowanych dealerów.

Czynności serwisowe powinny być zawsze wykonywane zgodnie z zaleceniami producenta i aktualnymi regulacjami prawnymi.